Chuyển đổi số giáo dục Quảng Ninh cao chất lượng giáo dục và góp phần giảm nghèo bền vững

Bước tiến đáng ghi nhận trong ứng dụng công nghệ số

Thực hiện chủ trương tinh gọn bộ máy, Quảng Ninh đã sắp xếp, sáp nhập cơ sở giáo dục công lập tại 52 địa phương, bảo đảm mỗi xã đều có đủ các cấp học từ mầm non đến THCS. Việc bố trí đội ngũ cán bộ, giáo viên được thực hiện công khai, minh bạch, dựa trên năng lực chuyên môn, qua đó tối ưu hóa nguồn lực nhưng không làm xáo trộn hoạt động dạy và học.

Ngành Giáo dục tỉnh đã triển khai đồng bộ các giải pháp công nghệ thông tin nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và chất lượng giảng dạy và học tập. Đến nay, 100% cơ sở giáo dục thực hiện học bạ số, với 282.534 hồ sơ điện tử trên tổng số 295.459 học sinh; 100% trường học chấp nhận thanh toán không dùng tiền mặt, đủ điều kiện dạy học trực tuyến và sử dụng hệ thống quản lý trường học SMAS. Toàn bộ học sinh lớp 12 năm 2025 đã đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT qua Cổng dịch vụ công quốc gia.

Xác định con người là yếu tố then chốt, từ đầu năm đến nay, Quảng Ninh đã tổ chức tập huấn cho gần 7.000 cán bộ, giáo viên về ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong quản lý và giảng dạy; đồng thời bồi dưỡng kiến thức về kho dữ liệu dùng chung, phân tích dữ liệu và bảo đảm an toàn, an ninh thông tin, tạo nền tảng nguồn lực quan trọng cho việc vận hành hệ thống số trong giáo dục.

Hiện nay, 100% trường học trên địa bàn tỉnh đã được kết nối Internet băng thông rộng, từng bước triển khai nền tảng “Trường học thông minh” tích hợp quản lý học sinh, giáo viên, điểm số và bài giảng điện tử. Hàng nghìn tiết học được số hóa, kiểm tra, đánh giá trực tuyến, góp phần đổi mới phương pháp giảng dạy, tăng tính tương tác trong lớp học.

Theo ngành giáo dục Quảng Ninh, việc phát triển giáo dục STEM, học liệu số và tích hợp công nghệ thực tế ảo, thực tế tăng cường đã tạo ra phương thức học tập mới, hấp dẫn và hiệu quả, đặc biệt tại các trường trọng điểm sau sắp xếp. Các sân chơi trí tuệ như Tin học trẻ, Sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng, Nghiên cứu khoa học kỹ thuật cấp tỉnh đang góp phần hình thành thế hệ công dân số năng động, sáng tạo.

AI và phần mềm thông minh đi vào thực tiễn nhà trường

Tại nhiều cơ sở giáo dục, AI và các phần mềm quản lý đang được đưa vào sử dụng hiệu quả. Trường THCS Trọng Điểm là một ví dụ điển hình với việc triển khai hệ thống điểm danh tự động bằng công nghệ nhận diện, giúp giảm áp lực hành chính, quản lý sĩ số chính xác, đồng thời hình thành nề nếp học tập cho học sinh.

AI trở thành “trợ lý” trong thiết kế bài giảng, cá nhân hóa lộ trình học tập; học sinh được khuyến khích sáng tạo sản phẩm học tập đa phương tiện. Các nền tảng như ClassDojo, Google Classroom góp phần tăng cường kết nối giữa nhà trường và phụ huynh, xây dựng môi trường giáo dục mở, minh bạch.

Toàn tỉnh đã có 253/627 cơ sở giáo dục từ mầm non đến trung học phổ thông (40,4%) được Bộ GD&ĐT công nhận đạt mức độ 3 – mức cao nhất về chuyển đổi số. 100% cơ sở giáo dục triển khai dạy học trực tuyến, xây dựng học liệu số và ngân hàng câu hỏi trực tuyến, đáp ứng nhu cầu tự học và rèn luyện cho học sinh.

Chuyển đổi số giáo dục đang tạo ra cơ hội tiếp cận tri thức công bằng hơn cho học sinh vùng khó khăn, miền núi và đồng bào DTTS. Khi học sinh được tiếp cận học liệu số, nền tảng học tập trực tuyến và kỹ năng số ngay từ sớm, khả năng tự học, thích ứng với thị trường lao động hiện đại được nâng lên, qua đó mở rộng con đường thoát nghèo bền vững trong tương lai.

Việc ứng dụng công nghệ cũng giúp giảm chi phí học tập, tiết kiệm thời gian đi lại, giảm gánh nặng tài chính cho nhiều gia đình còn khó khăn. Giáo viên được hỗ trợ bởi các công cụ AI và phần mềm quản lý thông minh có điều kiện tập trung hơn cho chuyên môn, nâng cao chất lượng giảng. Từ đó tạo nền tảng vững chắc giúp học sinh vùng khó khăn vượt qua vòng luẩn quẩn của nghèo đói – học tập tốt để thoát nghèo bền vững.

Bên cạnh kết quả đạt được, ngành giáo dục của tỉnh cũng còn đối mặt với những thách thức về hạ tầng và dữ liệu chưa đồng bộ. Nhiều thiết bị CNTT đã hết khấu hao, chưa đáp ứng yêu cầu khai thác dữ liệu lớn và xử lý thời gian thực. Một số cơ sở dữ liệu còn quản lý thủ công, thiếu hệ thống trực tuyến thống nhất, gây khó khăn trong kết nối, chia sẻ thông tin. Nguồn kinh phí đầu tư chủ yếu từ ngân sách thường xuyên, chưa đủ để hình thành hạ tầng số đồng bộ, hiện đại và bảo mật cao.