Quảng Ngãi thanh tra 172 cơ quan, đơn vị, tổ chức và địa phương quản lý, sử dụng cơ sở nhà, đất. Trong ảnh: Trụ sở Thanh tra tỉnh Quảng Ngãi. Ảnh: MN
Thực hiện Kế hoạch số 1319/KH-TTCP ngày 7/5/2026 của Thanh tra Chính phủ, UBND tỉnh Quảng Ngãi ban hành Kế hoạch số 184/KH-UBND ngày 14/5/2026 triển khai thanh tra chuyên đề các cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp.
Từ ngày 20/5 đến 25/6/2026, Đoàn Thanh tra tỉnh tiến hành thanh tra tại 172 cơ quan, đơn vị, tổ chức và địa phương quản lý, sử dụng cơ sở nhà, đất. Kết quả được thể hiện tại Kết luận thanh tra số 156/KL-TTr ngày 30/6/2026.
Cuộc thanh tra diễn ra trong bối cảnh tỉnh Quảng Ngãi tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp với 96 đơn vị hành chính cấp xã. Việc sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức lại bộ máy làm phát sinh nhiều trụ sở, trường học, trạm y tế cùng các cơ sở nhà, đất không còn nhu cầu sử dụng như trước. Trong khi phương án xử lý đã được ban hành, kết quả thanh tra cho thấy việc đưa tài sản đã phân loại vào sử dụng, khai thác vẫn còn chậm
Hơn 1.200 cơ sở được xác định dôi dư
Theo kết luận thanh tra, trước khi sắp xếp đơn vị hành chính, tỉnh Quảng Ngãi đã có các quyết định thu hồi, chuyển giao cho địa phương quản lý, xử lý đối với 862 cơ sở nhà, đất.
Qua rà soát, điều chỉnh và bổ sung, Kết luận thanh tra cho biết, tổng số cơ sở nhà, đất đã được phê duyệt phương án là 4.688 cơ sở. Trong kết quả sắp xếp, 3.164 cơ sở được giữ lại tiếp tục sử dụng; 274 trạm y tế, bệnh xá, phòng khám đa khoa khu vực được chuyển giao nguyên trạng cho UBND cấp xã; 99 cơ sở tạm giữ lại tiếp tục sử dụng. Theo nhu cầu và kết quả rà soát, 1.241 cơ sở được xác định dôi dư, phải xử lý.
Đối với 1.241 cơ sở dôi dư, tỉnh đã ban hành quyết định điều chuyển 143 cơ sở; xử lý 386 cơ sở theo phương án chuyển giao địa phương quản lý, xử lý; phê duyệt phương án chuyển giao địa phương quản lý, xử lý hoặc tạm quản lý theo Nghị định số 108/2024/NĐ-CP đối với 610 cơ sở. Ngoài ra, 102 cơ sở được giao cho tổ chức phát triển quỹ đất quản lý, xử lý theo pháp luật về đất đai.
Những con số trên cho thấy tỉnh đã thực hiện một khối lượng đáng kể trong rà soát, phân loại và phê duyệt phương án. Vấn đề đặt ra không chỉ là xác định tài sản nào tiếp tục sử dụng, tài sản nào dôi dư, mà còn là tiến độ thực hiện phương án sau phê duyệt.
Bởi có quyết định điều chuyển hoặc phương án xử lý chưa đồng nghĩa tài sản đã được đưa vào sử dụng. Qua kiểm tra, Thanh tra tỉnh xác định 782 cơ sở nhà, đất dôi dư còn chậm đưa vào sử dụng, khai thác.
Phương án đã có, triển khai vẫn chậm
Kết luận thanh tra chỉ ra một số UBND cấp xã mới thực hiện bàn giao tài sản dôi dư trên hồ sơ và thực địa cho đơn vị tiếp nhận, chưa triển khai đầy đủ các bước xử lý tiếp theo. Một số địa phương chậm giao tài sản công đã được UBND tỉnh phê duyệt cho đơn vị thuộc xã quản lý, khai thác.
Việc kiểm kê tài sản tại một số địa phương chủ yếu dựa trên hồ sơ, sổ kế toán và dữ liệu phần mềm quản lý tài sản công, chưa kiểm tra, đối chiếu đầy đủ với hiện trạng khi bàn giao giữa các xã trước và sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Thanh tra cũng phát hiện trường hợp bàn giao không đầy đủ công trình trên đất; diện tích trên hồ sơ địa chính, hồ sơ bàn giao và hiện trạng thực tế còn chênh lệch. Một số cơ sở chưa được bố trí sử dụng phù hợp hoặc cần đầu tư sửa chữa lớn mới có thể tiếp tục khai thác.
Trạm Y tế xã Nghĩa Thọ (cũ) trị giá hơn 1,1 tỷ đồng chưa được khai thác hiệu quả. Ảnh: google map
Tại xã Trà Giang, hai cơ sở có giá trị còn lại đáng kể nhưng chưa được khai thác tại thời điểm thanh tra. Trụ sở làm việc, hội trường UBND xã Nghĩa Thọ cũ có giá trị còn lại theo sổ kế toán hơn 1,84 tỷ đồng; Trạm Y tế xã Nghĩa Thọ hơn 1,11 tỷ đồng. Tổng giá trị còn lại theo sổ kế toán của hai cơ sở hơn 2,96 tỷ đồng. Đây là giá trị ghi sổ, không phải giá trị thiệt hại được cơ quan thanh tra kết luận.
Thực tế trên cho thấy khoảng cách giữa phương án và việc khai thác tài sản xuất hiện ở nhiều khâu: thủ tục bàn giao chưa hoàn chỉnh; hồ sơ, diện tích và tài sản trên đất chưa thống nhất; một số nơi chưa có nhu cầu hoặc phương án sử dụng phù hợp.
Yêu cầu đẩy nhanh tiến độ xử lý
Kết quả thanh tra cho thấy tiến độ xử lý còn chịu tác động bởi hồ sơ pháp lý chưa đầy đủ, số liệu chưa thống nhất với hiện trạng và việc bàn giao ở một số nơi chưa khép kín. Đây là những vướng mắc cần được giải quyết đồng thời với quá trình đưa tài sản vào sử dụng.
Thanh tra tỉnh kiến nghị Chủ tịch UBND tỉnh chỉ đạo kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, đơn vị, tập thể, cá nhân có liên quan; rà soát, hoàn thiện hồ sơ pháp lý và xây dựng lộ trình xử lý dứt điểm các vướng mắc.
Với 782 cơ sở còn chậm đưa vào sử dụng, yêu cầu đặt ra không chỉ là tiếp tục rà soát hoặc điều chỉnh phương án, mà phải xác lập rõ đầu mối, thời hạn và trách nhiệm đối với từng tài sản để phương án được chuyển thành kết quả quản lý, khai thác trên thực tế.
