Khơi thông dòng vốn cho kinh tế tập thể – Từ điểm nghẽn đến động lực phát triển

(Bà Cao Xuân Thu Vân – Chủ tịch liên minh Hợp tác xã Việt Nam phát biểu khai mạc tại chương trình)

Trong nhiều năm qua, hợp tác xã (HTX) vẫn gặp khó khăn trong việc tiếp cận tín dụng. Nguyên nhân không chỉ nằm ở phía tổ chức tín dụng với các tiêu chuẩn thẩm định chặt chẽ, mà còn đến từ chính nội tại của HTX như quy mô nhỏ, năng lực quản trị hạn chế và đặc biệt là thiếu minh bạch tài chính. Điều này khiến ngân hàng gặp khó khăn trong việc đánh giá dòng tiền và kiểm soát rủi ro, dẫn đến việc dù có nhu cầu nhưng dòng vốn vẫn chưa thể chảy vào khu vực này một cách hiệu quả.

(Ông Nguyễn Ngọc Cảnh – Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam phát biểu tại chương trình)

Tại Diễn đàn, các ý kiến đã thống nhất rằng việc tháo gỡ nút thắt tín dụng không thể chỉ dừng lại ở việc nới lỏng điều kiện vay vốn. Thay vào đó, cần một cách tiếp cận mang tính hệ thống hơn. HTX phải từng bước chuẩn hóa hoạt động, minh bạch hóa tài chính, ứng dụng công nghệ trong quản trị để tạo niềm tin với các tổ chức tín dụng. Đây được xem là điều kiện tiên quyết nếu muốn tiếp cận nguồn vốn bền vững.

(Quang cảnh diễn đàn)

Ở chiều ngược lại, ngành ngân hàng cũng đang thể hiện sự thay đổi trong tư duy tiếp cận. Các chính sách tín dụng đang được thiết kế linh hoạt hơn, chuyển từ mô hình cho vay dựa trên tài sản thế chấp sang đánh giá theo dòng tiền và phương án sản xuất kinh doanh, đặc biệt là trong các mô hình liên kết chuỗi giá trị. Đây là hướng đi phù hợp với đặc thù của khu vực kinh tế tập thể, nơi tài sản hữu hình có thể hạn chế nhưng tiềm năng phát triển lại nằm ở sự liên kết và tổ chức sản xuất.

Bên cạnh đó, vai trò của các quỹ hỗ trợ phát triển HTX cũng được nhấn mạnh như một kênh bổ sung quan trọng. Những nguồn vốn này không chỉ hỗ trợ trực tiếp mà còn có thể đóng vai trò “vốn mồi”, giúp HTX nâng cao năng lực tài chính và từng bước tiếp cận với hệ thống ngân hàng.

Thông điệp quan trọng được rút ra sau Diễn đàn là: khơi thông dòng vốn không phải là giải pháp đơn lẻ, mà là kết quả của một quá trình đồng bộ từ cải cách thể chế, nâng cao năng lực HTX đến đổi mới cách tiếp cận của hệ thống tài chính.

Khi các yếu tố này được kết nối một cách hiệu quả, dòng vốn sẽ không còn là rào cản, mà trở thành động lực thúc đẩy khu vực kinh tế tập thể phát triển mạnh mẽ hơn trong giai đoạn tới.