Sáng 2/11, Quốc hội thảo luận ở hội trường dự thảo Luật hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi). Cuối phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan giải trình làm rõ ý kiến đại biểu, trong đó có quy định về hiến mô, tạng với người dưới 18 tuổi.
Tuyệt đối cấm lấy mô không tái sinh, bộ phận cơ thể người sống dưới 18 tuổi
Bộ trưởng Bộ Y tế khẳng định dự thảo luật được xây dựng trên nguyên tắc xuyên suốt là mở rộng cơ hội hiến tặng để cứu người nhưng không đánh đổi sự an toàn, quyền và lợi ích hợp pháp của người hiến; đặc biệt không tạo điều kiện cho việc ép buộc, lừa dối hay lợi dụng trong việc triển khai thực hiện.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan giải trình quy định hiến mô, tạng với người dưới 18 tuổi. Ảnh: Quang Phúc
Một trong những nội dung còn nhiều băn khoăn là độ tuổi đăng ký hiến mô, bộ phận cơ thể. Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biết dự thảo luật đã tiếp thu với tinh thần cao nhất theo hướng chỉ cho người từ 18 tuổi trở lên, bảo đảm trách nhiệm đối với việc quyết định một vấn đề hệ trọng của đời mình.
Theo Bộ trưởng Đào Hồng Lan, dự thảo luật đã quy định rất rõ người dưới 18 tuổi chỉ được hiến mô tái sinh thuộc danh mục do Bộ Y tế ban hành và phải đáp ứng các điều kiện hết sức chặt chẽ.
“Tuyệt đối cấm lấy mô không tái sinh, bộ phận cơ thể người sống dưới 18 tuổi”, Bộ trưởng Bộ Y tế nói và nhấn mạnh đây là điều kiện rất quan trọng nhưng vừa qua chưa được giải thích để dư luận hiểu rõ.
Bên cạnh đó, dự thảo luật cũng bổ sung quy định không được lấy bộ phận cơ thể người hiến khi còn sống, và tại bất kỳ thời điểm nào người hiến từ chối, phải thực hiện theo đúng nguyện vọng của họ.
Bộ trưởng Bộ Y tế cũng nêu rõ chỉ được triển khai thực hiện lấy mô, bộ phận cơ thể ở các cơ sở đủ điều kiện. Việc tư vấn cho người hiến mô tái sinh khi còn sống phải được thực hiện độc lập, đặc biệt đối với người dưới 18 tuổi.
Nguyện vọng của người dưới 18 tuổi phải được đặt lên trên hết
Tiếp thu ý kiến đại biểu, bà Đào Hồng Lan cho biết trong quá trình tư vấn sẽ theo hướng sự đồng ý của cha mẹ phải trên cơ sở quyền và sự đồng ý của trẻ em. Nguyện vọng của trẻ em được đặt lên trên hết.
“Người tư vấn không phải là người đã khám, chẩn đoán, quyết định người bệnh phải ghép mô, bộ phận cơ thể và luật cũng không cho phép người trực tiếp thực hiện việc ghép cho người bệnh đó tư vấn”, Bộ trưởng Bộ Y tế nói.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan giải trình ý kiến đại biểu Quốc hội. Ảnh:quochoi.vn
Theo Bộ trưởng Đào Hồng Lan, quy định này nhằm hạn chế xung đột lợi ích và bảo đảm người hiến được tiếp cận các thông tin khách quan.
Một nội dung khác, Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biế sẽ tiếp thu đề xuất của đại biểu Quốc hội liên quan đến việc điều phối hoạt động hiến, ghép.
Theo đó, sẽ tiếp tục quy định việc điều phối mô, bộ phận cơ thể người được xác định thông qua hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia, bảo đảm truy vết trong quá trình thực hiện, có kiểm tra, đánh giá và có các tiêu chí rất rõ ràng.
Bộ trưởng Đào Hồng Lan cũng nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm tính công khai, công bằng, không phân biệt độ tuổi, giới tính, vùng miền, dân tộc, đồng thời căn cứ vào các chỉ số y khoa trong điều phối.
Một lần nữa khẳng định dự án luật được xây dựng để bảo đảm tính nhân văn, nhân đạo, Bộ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh sửa luật lần này sẽ quy định chặt chẽ hơn.
“Chúng ta cần minh bạch các quy định, quy trình để triển khai trong thực tế; có hành lang pháp lý bảo vệ cả người hiến và đội ngũ y bác sĩ, đồng thời phòng chống việc lạm dụng, lợi dụng, vi phạm trong lĩnh vực này”, Bộ trưởng Đào Hồng Lan nêu rõ.
