Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, nông dân tại các địa phương đang được các cấp, chính quyền từng bước hỗ trợ, giúp người dân đổi mới tư duy, phương thức sản xuất, trwor thành những "nông dân số" chủ động làm chủ công nghệ và tiếp cận thị trường.
Nâng cao kỹ năng số để nông dân bắt nhịp với nền nông nghiệp hiện đại. Ảnh minh họa: VGP
“Nông dân số” thúc đẩy phát triển kinh tế số địa phương
Những mô hình nông nghiệp thông minh lan tỏa mạnh mẽ đã tạo động lực xây dựng nền nông nghiệp hàng hóa hiện đại. Nông dân số là mô hình và xu hướng phát triển mới tại Việt Nam, trong đó mỗi người nông dân được trang bị kiến thức, tư duy và công nghệ để trở thành một "công dân số", ứng dụng nền tảng số từ khâu canh tác, quản lý đến tiêu thụ nông sản
Trong bối cảnh nông nghiệp Việt Nam đang chuyển dịch mạnh mẽ theo hướng sinh thái, tuần hoàn, minh bạch và chuyển đổi số, bà Nguyễn Thị Hoàng Yến, Phó Cục trưởng Cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn nhấn mạnh về yêu cầu đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực nhằm đáp ứng những thay đổi mạnh mẽ của khu vực kinh tế tập thể.
Định hướng cho giai đoạn 2026-2030, công tác đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực khu vực kinh tế tập thể được đặt trong khuôn khổ các chủ trương, chính sách mới. Theo bà Yến, mục tiêu quan trọng là từng bước hình thành lực lượng nông dân số, nông dân chuyên nghiệp và đội ngũ quản trị hợp tác xã hiện đại, có đủ năng lực thích ứng với yêu cầu của nền nông nghiệp mới.
Tuy nhiên, quá trình triển khai cần tránh việc xây dựng những mục tiêu quá xa rời thực tiễn. Thay vào đó, các định hướng cần được cụ thể hóa thành những hành động thiết thực, phù hợp với năng lực của từng địa phương và điều kiện thực tế của từng hợp tác xã.
Nhìn từ thực tiễn địa phương có thể thấy, như thành phố Hà Nội hiện có hơn 450 nghìn hội viên nông dân - lực lượng nòng cốt trong xây dựng nông thôn mới nâng cao, nông nghiệp đô thị hiện đại.
Thời gian qua, công tác chuyển đổi số trong nông dân Thủ đô chuyển biến tích cực. Hội Nông dân các huyện Ba Vì, Thanh Oai, Phú Xuyên… là những địa phương đi đầu trong tuyên truyền, vận động hội viên sử dụng công nghệ số trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm.
Tại huyện Phú Xuyên (Hà Nội) - vùng đất giàu truyền thống nông nghiệp và làng nghề, nhiều nông dân chủ động bắt nhịp xu thế, trở thành những "công dân số" điển hình, góp phần hình thành nền tảng vững chắc cho phong trào “Mỗi nông dân là một công dân số”.
Đặc biệt, sản phẩm từ dược liệu như mùi già, tinh dầu của Hợp tác xã Dược liệu Phú Xuyên (xã Quang Lãng) đưa lên không gian số; những phiên livestream giữa cánh đồng thơm ngát không chỉ giúp đẩy nhanh tiêu thụ sản phẩm, mà còn khơi gợi cảm xúc mạnh mẽ về vùng quê trù phú, yên bình...
Ông Nguyễn Văn Minh, chủ nhà vườn Phú Hưng ở xã Quang Lãng, Hà Nội chia sẻ: "Nhờ sử dụng điện thoại thông minh để bán sản phẩm qua mạng xã hội, sàn thương mại điện tử, gia đình tôi nuôi ếch, trước kia chỉ bán được cho thương lái, từ khi tham gia "Cửa hàng nông sản số", kết nối được nhiều khách hàng, thu nhập tăng gấp đôi, mà không cần rời khỏi trang trại...”
Nông dân từng bước làm chủ công nghệ số. Ảnh: Hội Nông dân Bắc Ninh
Đẩy mạnh phong trào "Mỗi nông dân là một công dân số"
Tương tự, tại nhiều địa phương trên cả nước, nhiều nông dân sử dụng mã QR truy xuất nguồn gốc nông sản, bán hàng qua sàn thương mại điện tử: Postmart, Voso, Shopee... Hàng nghìn sản phẩm địa phương trên cả nước nhờ đó mở rộng thị trường, tiếp cận khách hàng cả trong và ngoài nước.
Thời gian tới, các địa phương đẩy mạnh phong trào "Mỗi nông dân là một công dân số" để lan tỏa cách làm hiệu quả trên địa bàn các tỉnh, thành.
"Chuyển đổi số trong nông nghiệp là hành trình dài hơi, với sự chỉ đạo của Đảng, chính quyền, sự đồng hành của doanh nghiệp và tinh thần học hỏi của nông dân, phong trào "Mỗi nông dân là một công dân số" sẽ tạo chuyển biến thực chất, góp phần đưa nông nghiệp Hà Nội tiến xa hơn trên hành trình hội nhập, phát triển...", Chủ tịch Hội Nông dân Hà Nội Phạm Hải Hoa nhấn mạnh.
Hay như Bắc Ninh, 6 tháng đầu năm 2026, các cấp Hội Nông dân tổ chức 47 lớp tập huấn công nghệ số cho hơn 6.100 lượt người và 58 hội nghị “Bình dân học vụ số” cho trên 5.200 hội viên, thành viên hợp tác xã.
Quá trình ươm mầm các hạt nhân nông dân số cũng được tỉnh Bắc Ninh thể hiện rõ nét trong Nghị quyết Đại hội đại biểu Hội Nông dân tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030. Nghị quyết xác định mục tiêu trọng tâm là xây dựng tổ chức Hội vững mạnh toàn diện; phát huy vai trò chủ thể, trung tâm của nông dân trong phát triển nông nghiệp sinh thái, kinh tế nông thôn hiện đại.
Toàn tỉnh hiện có 722 sản phẩm OCOP từ 3 sao trở lên, đây là nguồn tài nguyên phong phú để đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc, xây dựng thương hiệu và kết nối thương mại điện tử. Vai trò nông dân số đang nhày càng phát huy hiệu quả đẩy nhanh sản phẩm từ đồng ruộng ra thị trường.
Cơ quan chức năng nhìn nhận, các định hướng xây dựng “nông dân số” chuyên nghiệp, cần được cụ thể hóa thành những hành động thiết thực, phù hợp với năng lực của từng địa phương và điều kiện thực tế của từng hợp tác xã. Từ đó, góp phần hiệu quả tăng thu nhập cho người sản xuất, nâng cao hơn nữa chất lượng đời sống nông dân...
