Nghiên cứu và từng bước phát triển các trung tâm năng lượng tái tạo
Mới đây, tại Hà Nội, Cục Điện lực (Bộ Công Thương) phối hợp với Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức (GIZ) tổ chức hội thảo “Thúc đẩy phát triển trung tâm năng lượng tái tạo tại Việt Nam”, trong khuôn khổ dự án “Thúc đẩy chuyển dịch ngành năng lượng tại Việt Nam” (TEV) do Chính phủ Đức tài trợ.
Hội thảo được tổ chức tiếp nối các hoạt động nghiên cứu và trao đổi về mô hình trung tâm năng lượng tái tạo tại Việt Nam. Nghiên cứu ban đầu hoàn thành vào tháng 7/2025 đã bước đầu đề xuất trung tâm năng lượng tái tạo như một hệ sinh thái tích hợp giữa phát triển nguồn năng lượng tái tạo, công nghiệp chế tạo, hạ tầng và dịch vụ hỗ trợ, nghiên cứu - đổi mới sáng tạo và đào tạo nguồn nhân lực. Trên cơ sở báo cáo ban đầu, các nghiên cứu tiếp theo đang được triển khai nhằm đánh giá điều kiện và tiềm năng phát triển mô hình này, đặc biệt tại khu vực phía miền Trung và miền Nam Việt Nam.
Phát triển năng lượng tái tạo ngày càng gắn với yêu cầu phát triển đồng bộ về công nghiệp, hạ tầng, chuỗi cung ứng, khoa học công nghệ và nguồn nhân lực
Hội thảo có sự tham gia của các chuyên gia trong nước và quốc tế có kinh nghiệm thực tiễn trong phát triển năng lượng tái tạo, điện gió ngoài khơi, hạ tầng cảng, công nghiệp, chuỗi cung ứng. Các diễn giả đến từ Việt Nam, Đức, Trung Quốc, Vương quốc Anh, Đan Mạch mang đến những góc nhìn khác nhau về quá trình hình thành và phát triển các trung tâm, cụm công nghiệp và dịch vụ năng lượng tái tạo.
Hội thảo nhấn mạnh một thông điệp quan trọng: Việt Nam cần học tập kinh nghiệm từ các mô hình trung tâm năng lượng tái tạo đã và đang phát triển và xây dựng mô hình phù hợp với lợi thế, điều kiện của mình. Kinh nghiệm từ Đức, Trung Quốc, Vương quốc Anh và Đan Mạch cho thấy các trung tâm thành công đều dựa trên sự kết hợp giữa nguồn năng lượng tái tạo, cảng biển và hạ tầng, công nghiệp chế tạo và chuỗi cung ứng, dịch vụ O&M, R&D, đào tạo nhân lực và chính sách dài hạn.
Việt Nam đã có những nền tảng ban đầu, đặc biệt là năng lực từ ngành dầu khí ngoài khơi, chế tạo kết cấu, cảng biển, logistics và đội ngũ kỹ thuật. Vấn đề trọng tâm trong giai đoạn tiếp theo là xác định khu vực phù hợp, ưu tiên đầu tư để các dự án năng lượng tái tạo tạo ra nhiều hơn giá trị công nghiệp, việc làm và năng lực chuỗi cung ứng trong nước.
Trung tâm năng lượng tái tạo không chỉ là nơi sản xuất điện mà hướng tới một hệ sinh thái công nghiệp - dịch vụ, qua đó biến tiềm năng năng lượng tái tạo thành cơ hội phát triển công nghiệp và kinh tế dài hạn cho Việt Nam.
Chính phủ quy định chính sách hỗ trợ người dân bị thu hồi đất thực hiện dự án điện hạt nhân
Chính phủ ban hành Nghị quyết số 66.26/2026/NQ-CP ngày 5/9/2026 về hỗ trợ bảo đảm sinh kế, ổn định đời sống và tái định cư cho người sử dụng đất khi Nhà nước thu hồi đất thực hiện dự án điện hạt nhân đã được Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư.
Theo Nghị quyết, hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất nông nghiệp ổn định có nguồn gốc lấn, chiếm trước ngày 1/7/2014 thuộc phạm vi thu hồi đất theo Quyết định số 191/QĐ-UBND ngày 4/4/2025 của UBND tỉnh Ninh Thuận tại xã Phước Dinh, huyện Thuận Nam mà không đủ điều kiện được bồi thường về đất và tài sản gắn liền với đất sẽ được hưởng các khoản hỗ trợ bằng tiền.
Cụ thể, khoản hỗ trợ đối với đất thu hồi bằng mức tiền bồi thường của loại đất nông nghiệp bị thu hồi, áp dụng đối với diện tích không vượt quá hạn mức giao đất nông nghiệp tại địa phương. Việc xác định tiền bồi thường về đất thực hiện theo quy định của pháp luật đất đai hiện hành.
Chính phủ quy định chính sách hỗ trợ người dân bị thu hồi đất thực hiện dự án điện hạt nhân
Đối với tài sản gắn liền với đất, mức hỗ trợ bằng mức tiền bồi thường giá trị tài sản gắn liền với đất. Việc xác định giá trị tài sản thực hiện theo quy định của pháp luật đất đai hiện hành.
Bên cạnh đó, người sử dụng đất còn được hỗ trợ bảo đảm sinh kế, ổn định đời sống. Mức hỗ trợ bằng giá của loại đất nông nghiệp thu hồi trong bảng giá đất tại thời điểm phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư nhân với 1,5 lần, tính trên diện tích đất nông nghiệp thu hồi nhưng không vượt quá hạn mức giao đất nông nghiệp tại địa phương.
Đối với hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất ổn định có nguồn gốc lấn, chiếm từ ngày 1/7/2014 đến trước thời điểm Nghị quyết số 174/2024/QH15 có hiệu lực thi hành, Nghị quyết cũng quy định các mức hỗ trợ cụ thể.
Theo đó, hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất nông nghiệp ổn định có nguồn gốc lấn, chiếm trong khoảng thời gian này do UBND cấp xã quản lý, bao gồm cả các trường hợp lấn, chiếm đất thuộc phạm vi thu hồi theo Quyết định số 191/QĐ-UBND của UBND tỉnh Ninh Thuận, nếu không được bồi thường về đất và tài sản gắn liền với đất thì được hỗ trợ bằng tiền.
Mức hỗ trợ đối với đất thu hồi bằng 80% mức tiền bồi thường của loại đất nông nghiệp thu hồi, áp dụng đối với diện tích không vượt quá hạn mức giao đất nông nghiệp tại địa phương.
Tương tự, mức hỗ trợ đối với tài sản gắn liền với đất thu hồi bằng 80% mức tiền bồi thường giá trị tài sản gắn liền với đất. Việc xác định mức bồi thường về đất và tài sản thực hiện theo pháp luật đất đai hiện hành.
Đối với bảo đảm sinh kế, ổn định đời sống, mức hỗ trợ bằng giá của loại đất nông nghiệp thu hồi trong bảng giá đất tại thời điểm phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, tính trên diện tích đất thu hồi nhưng không vượt quá hạn mức giao đất nông nghiệp tại địa phương.
Nghị quyết cũng quy định chính sách đối với trường hợp hộ gia đình, cá nhân có nhà ở gắn liền với đất, phải di chuyển chỗ ở và không còn chỗ ở nào khác trên địa bàn cấp xã nơi có đất thu hồi. Theo đó, trường hợp này được giao đất tái định cư và phải nộp 50% giá trị suất tái định cư tối thiểu nếu được giao suất tái định cư tối thiểu.
Nếu được giao diện tích đất tái định cư lớn hơn suất tái định cư tối thiểu, người được giao đất phải nộp 50% giá trị suất tái định cư tối thiểu và 100% phần giá trị tăng thêm của suất tái định cư được giao so với suất tái định cư tối thiểu.
Tỉnh Quảng Trị điều chỉnh chủ trương đầu tư hai dự án điện gió
UBND tỉnh Quảng Trị ban hành Quyết định 3662/QĐ-UBND chấp thuận điều chỉnh chủ trương đầu tư đồng thời chấp thuận nhà đầu tư dự án Nhà máy điện gió TNC Quảng Trị 1 do Công ty CP Điện gió TNC Quảng Trị 1 làm chủ đầu tư. Dự án được điều chỉnh với quy mô công suất thiết kế 50 MW, sản lượng điện hàng năm khoảng 128,48 GWh/năm; tổng mức đầu tư của dự án sau điều chỉnh là 1.810 tỷ đồng (vốn góp để thực hiện là 362 tỷ đồng, vốn huy động 1.448 tỷ đồng), diện tích đất sử dụng sau điều chỉnh dự kiến là 32,5 ha.
Bên cạnh đó, UBND tỉnh Quảng Trị ban hành Quyết định 3665/QĐ-UBND chấp thuận điều chỉnh chủ trương đầu tư đồng thời chấp thuận nhà đầu tư dự án Nhà máy điện gió TNC Quảng Trị 2 do Công ty CP Điện gió TNC Quảng Trị 2 làm chủ đầu tư. Dự án được điều chỉnh với công suất thiết kế 50 MW, sản lượng điện hàng năm khoảng 128,83 GWh/năm; tổng mức đầu tư sau điều chỉnh là 1.821 tỷ đồng (vốn góp 364,2 tỷ đồng và vốn huy động 1.456,8 tỷ đồng). Diện tích đất sử dụng dự kiến sau điều chỉnh là 32,5 ha.
Ảnh minh họa
UBND tỉnh Quảng Trị yêu cầu cả hai nhà đầu tư ký quỹ bổ sung bảo đảm thực hiện dự án đầu tư và tiến độ dự án. Đồng thời, tuân thủ các quy định của pháp luật hiện hành về đầu tư, xây dựng, đất đai, điện lực, bảo vệ môi trường, lao động, khoa học và công nghệ và quy định của pháp luật có liên quan; đảm bảo an toàn, an ninh, phòng chống cháy nổ, phòng ngừa ô nhiễm môi trường và phối hợp với các cơ quan chức năng có liên quan bảo đảm an ninh trật tự, quốc phòng trong quá trình triển khai thực hiện dự án và hoàn thành dự án đưa vào sử dụng.
UBND tỉnh Quảng Trị cũng yêu cầu các Sở, Ban, ngành và địa phương liên quan căn cứ chức năng, nhiệm vụ quản lý nhà nước được giao phối hợp với Ban quản lý khu kinh tế tỉnh hướng dẫn, hỗ trợ, đôn đốc và giám sát nhà đầu tư triển khai thực hiện dự án đầu tư sau khi điều chỉnh theo đúng quy định của pháp luật; kịp thời báo cáo UBND tỉnh xử lý những khó khăn, vướng mắc vượt thẩm quyền.
Ngân Hà
