Theo đó, từ thông tin do Cơ quan Điều tra An ninh Nội địa Hoa Kỳ cung cấp, lực lượng chức năng Việt Nam đã kiểm tra một nhà máy tại TP Hồ Chí Minh, phát hiện hàng chục nghìn đôi giày thành phẩm và linh kiện mang dấu hiệu giả mạo các nhãn hiệu Nike, Nike Air và Air Jordan. Vụ việc có quy mô lớn, tính chất phức tạp và yếu tố xuyên biên giới.
Từ nghi vấn 12.000 đôi giày đến nhà máy quy mô lớn
Tháng 6/2026, thông qua kênh trao đổi nghiệp vụ với Cơ quan Điều tra An ninh Nội địa Hoa Kỳ (HSI), Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Bộ Công Thương tiếp nhận thông tin về một đường dây có dấu hiệu tổ chức gia công giày mang nhãn hiệu Nike tại Việt Nam để xuất khẩu sang Hoa Kỳ.
Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Bộ Công Thương phối hợp HSI xác minh, thu thập tài liệu và xây dựng phương án kiểm tra, bảo đảm giữ bí mật để ngăn nguy cơ tẩu tán hàng hóa.
Quá trình xác minh cho thấy quy mô vụ việc lớn hơn nhiều so với thông tin ban đầu. Từ khoảng 12.000 đôi giày nghi vấn, cơ quan chức năng xác định tại cơ sở sản xuất có gần 50.000 đôi giày đang được gia công.
Ông Nguyễn Thanh Bình, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (ngoài cùng bên trái), trực tiếp chỉ đạo tại hiện trường kiểm tra. Ảnh: D.M.S
Theo cơ quan chức năng, sản phẩm được làm tinh vi, khó phân biệt với hàng chính hãng bằng mắt thường. Mã xác thực trên từng đôi giày cũng bị sao chép từ sản phẩm thật. Một phần hàng hóa đã được xuất khẩu sang thị trường Hoa Kỳ.
Nhận định số hàng còn lại có nguy cơ tiếp tục được hoàn thiện để xuất khẩu, ngày 16/7/2026, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước ban hành quyết định kiểm tra việc chấp hành pháp luật trong hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa tại Công ty MP, có trụ sở tại TP Hồ Chí Minh.
Cuộc kiểm tra được thực hiện với sự phối hợp của Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Bộ Công an và công an địa phương.
Tại thời điểm kiểm tra, Đoàn công tác phát hiện doanh nghiệp đang sản xuất, lưu giữ số lượng lớn giày thành phẩm và bán thành phẩm mang các nhãn hiệu Nike, Nike Air và Air Jordan.
Cụ thể, Đoàn kiểm tra ghi nhận 25.396 đôi giày thành phẩm mang nhãn hiệu Nike và Air Jordan, tổng trị giá hơn 12,3 tỉ đồng. Ngoài ra còn có 20.875 đôi mũ giày và 10.800 đôi đế giày mang dấu hiệu Nike đang trong quá trình hoàn thiện, tổng trị giá hơn 11,2 tỉ đồng.
Theo thông tin từ cơ quan chức năng, nếu tính theo giá thị trường, tổng giá trị hàng hóa trên 100 tỉ đồng.
Làm việc với Đoàn kiểm tra, đại diện doanh nghiệp cho biết số hàng hóa được sản xuất theo hợp đồng gia công ký với Công ty F.C.T. Nguyên vật liệu do đối tác nước ngoài cung cấp, còn Công ty MP thực hiện gia công theo đơn đặt hàng và xuất trả sản phẩm cho đối tác để đưa ra nước ngoài.
Doanh nghiệp đã cung cấp hợp đồng gia công, thư điện tử trao đổi với đối tác, tài liệu được cho là giấy ủy quyền sử dụng nhãn hiệu Nike và các hồ sơ xuất khẩu để giải trình về nguồn gốc lô hàng.
Theo hồ sơ do doanh nghiệp cung cấp, từ đầu năm 2026 đến thời điểm kiểm tra, đơn vị này đã xuất khẩu 11 container giày thành phẩm mang nhãn hiệu Nike và Air Jordan sang Hoa Kỳ, với tổng trị giá khai báo hơn 25,46 tỉ đồng.
Tuy nhiên, trong văn bản xác nhận của Nike Việt Nam và thư của Giám đốc cấp cao Bộ phận cấp phép toàn cầu thuộc Nike Inc., Nike khẳng định chưa từng cấp giấy phép, hợp đồng li-xăng hoặc văn bản ủy quyền nào cho Công ty MP hoặc L.L.C.
Nike cũng xác nhận không cho phép các tổ chức, cá nhân này đại diện hoặc nhân danh hãng trong hoạt động kinh doanh.
Từ kết quả kiểm tra thực tế, tài liệu doanh nghiệp cung cấp, xác nhận của chủ thể quyền và thông tin do HSI trao đổi, Đoàn kiểm tra nhận định số hàng hóa trên có dấu hiệu giả mạo các nhãn hiệu đang được bảo hộ tại Việt Nam.
Đưa hàng hóa giả vào chuỗi cung ứng xuyên biên giới
Theo Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, đây là một trong những vụ việc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ có quy mô lớn, tính chất phức tạp được đơn vị phát hiện trong những năm gần đây
Vụ việc không chỉ liên quan số lượng hàng hóa lớn mà còn có yếu tố xuyên biên giới, với sự tham gia của các tổ chức, doanh nghiệp tại Hoa Kỳ, Trung Quốc và Việt Nam.
Đáng chú ý, các đối tượng bị nghi đã lợi dụng hoạt động gia công quốc tế và sử dụng những tài liệu được cho là hợp pháp để đưa hàng hóa có dấu hiệu giả mạo vào chuỗi cung ứng xuyên biên giới.
Lực lượng chức năng phát hiện số lượng lớn giày thành phẩm và bán thành phẩm mang dấu hiệu giả mạo các nhãn hiệu "NIKE", "NIKE AIR" và "AIR JORDAN". Ảnh: D.M.S
Ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, cho rằng kết quả bước đầu thể hiện quyết tâm thực thi quyền sở hữu trí tuệ, đấu tranh chống hàng giả và hành vi xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp.
Vụ việc cũng cho thấy hiệu quả của cơ chế phối hợp quốc tế trong phát hiện, chia sẻ thông tin và xử lý vi phạm có yếu tố xuyên biên giới.
"Việc phát hiện không chỉ có ý nghĩa ở góc độ xử lý một hành vi vi phạm, mà còn giúp nhận diện phương thức vi phạm có thể đang tồn tại trên thị trường, với sự tham gia của nhiều bên, thậm chí có thể có sự thông đồng", Cục trưởng Trần Hữu Linh nhấn mạnh.
Hiện Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đã lập biên bản kiểm tra, áp dụng các biện pháp ngăn chặn theo quy định. Cơ quan chức năng tiếp tục củng cố hồ sơ, mở rộng xác minh nguồn gốc nguyên liệu, đối tác nhập khẩu và dự kiến chuyển vụ việc sang cơ quan điều tra để xem xét, xử lý theo quy định của pháp luật.
