Cô giáo Phạm Thị Tự bên học trò thân yêu. Ảnh: NVCC
Cô giáo “gõ cửa từng nhà” đưa học trò đến lớp
Gần 30 năm đứng lớp tại xã biên giới Tân Đông là chặng đường đủ dài để cô giáo Phạm Thị Tự chứng kiến trọn vẹn những đổi thay của quê hương và ngành Giáo dục.
Từ những ngày đầu trường lớp còn bộn bề thiếu thốn, đường đến trường mỗi mùa mưa là những lối đất đỏ lầy lội, đến nay diện mạo những ngôi trường nơi cô từng công tác đã trở nên khang trang, hiện đại hơn rất nhiều.
Mỗi lần nhìn lại hành trình ấy, cô giáo Phạm Thị Tự càng thêm trân trọng nghề mình đã chọn và tự hào khi được góp một phần nhỏ bé vào sự chuyển mình của vùng đất biên cương.
Cô nhớ lại những năm đầu nhận công tác (1998 - 2001), cuộc sống của người dân vùng biên giới Tân Đông khi ấy còn vô vàn khó khăn. Nhiều gia đình phải chật vật lo từng bữa ăn, cuộc sống mưu sinh chủ yếu dựa vào việc làm thuê nên chuyện học hành của con cái chưa được đặt lên hàng đầu.
Học sinh tiểu học dù tuổi còn rất nhỏ nhưng nhiều em đã phải nghỉ học để phụ giúp cha mẹ làm việc. Trong hoàn cảnh đó, việc duy trì sĩ số, vận động học sinh đến lớp và giữ các em tiếp tục theo đuổi con chữ thực sự là một công việc không hề dễ dàng.
“Chuyện học sinh hôm nay đi học, ngày mai lại nghỉ diễn ra thường xuyên. Để đưa được một học trò trở lại lớp, người giáo viên phải nhiều lần tìm gặp, kiên trì trao đổi với từng gia đình. Không ít lần, phụ huynh thấy cô giáo đến nhà nhưng không tiếp vì biết giáo viên lại đến để vận động con em họ đi học”, cô Tự tâm sự.
Cô Phạm Thị Tự là 1 trong 34 giáo viên tiêu biểu xuất sắc vinh dự được về Thủ đô tham gia chương trình “Chia sẻ cùng thầy cô” năm 2026. Ảnh: Hải Hà
Không chỉ đứng trên bục giảng, cô Tự cùng các đồng nghiệp phải đi đến từng mái nhà, tìm hiểu cặn kẽ hoàn cảnh từng em để kiên trì vận động phụ huynh và động viên học trò đến lớp.
Sâu thẳm trong suy nghĩ của người giáo viên vùng biên, phía sau mỗi học sinh nghỉ học đều là một hoàn cảnh cần được thấu hiểu. “Nếu người giáo viên chỉ nhìn vào việc học sinh không đi học mà không tìm hiểu nguyên nhân sâu xa, rất có thể sẽ bỏ lại một học sinh phía sau”, cô Tự trăn trở.
Cô luôn tự nhủ phải gần gũi các em hơn, hiểu hoàn cảnh gia đình học sinh và kiên nhẫn với học trò nhiều hơn nữa. Mỗi khi nhìn thấy những bước chân nhỏ bé từng có nguy cơ nghỉ học quay trở lại lớp, trong cô dấy lên một niềm vui khó tả.
Những năm tháng gian nan ấy đã giúp cô hiểu sâu sắc rằng “người giáo viên không chỉ là người truyền đạt kiến thức, mà còn là người đồng hành, nâng đỡ và giữ niềm tin cho học sinh trên con đường học tập”.
Phần thưởng lớn nhất đến từ nhũng điều giản dị
Suốt quá trình giảng dạy, cô Phạm Thị Tự luôn tâm niệm “muốn dạy tốt một học sinh, trước hết phải hiểu và thương học sinh ấy”. Cô hiểu rõ mỗi em có một hoàn cảnh, một tính cách, khả năng và tốc độ tiến bộ khác nhau.
Cô Phạm Thị Tự cùng các em học sinh tham gia hoạt động của nhà trường. Ảnh: NVCC
Để không học sinh nào cảm thấy mình bị bỏ lại phía sau, với những em còn hạn chế trong học tập, cô kiên trì hướng dẫn, động viên từng bước. Với những học sinh giỏi, cô tạo điều kiện để các em phát huy năng lực. Lớp học mà cô dày công “vun trồng” luôn là nơi học sinh cảm thấy được yêu thương, được tôn trọng và được khích lệ để tiến bộ.
Cùng với sự phát triển của đất nước, cô Tự luôn ý thức bản thân người giáo viên cũng là một người học. Mỗi năm học mới lại đặt ra những yêu cầu mới, đòi hỏi bản thân phải tiếp tục học hỏi, cập nhật kiến thức, thay đổi phương pháp và hoàn thiện mình.
Thực hiện Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, cô chú trọng đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính chủ động, sáng tạo của học trò. Thay vì chỉ tiếp nhận kiến thức thụ động, các em được tổ chức hoạt động để suy nghĩ, trao đổi, hợp tác, thực hành và vận dụng bài học vào cuộc sống.
Cô tích cực ứng dụng công nghệ thông tin, sử dụng hình ảnh, trò chơi học tập, tình huống thực tế cùng hoạt động nhóm và các hình thức trải nghiệm phù hợp với từng bài học. Tất cả đều bắt nguồn từ câu hỏi mà cô luôn tự đặt ra: làm thế nào để học sinh không chỉ học vì phải học, mà còn muốn học, thích học và thấy được ý nghĩa của những điều mình đang học.
Từ những trăn trở đó, cô mạnh dạn tìm tòi, xây dựng và áp dụng các sáng kiến, giải pháp nhằm đổi mới phương pháp giảng dạy và nâng cao chất lượng giáo dục. Với cô, một sáng kiến chỉ thật sự có ý nghĩa khi được áp dụng vào thực tế, giúp giáo viên dạy học hiệu quả hơn và quan trọng nhất là giúp học sinh tiến bộ.
Tuy nhiên, việc triển khai chương trình mới và nâng cao chất lượng giáo dục tại ngôi trường chỉ cách biên giới Campuchia khoảng 2km hiện vẫn đối mặt với rất nhiều khó khăn.
Cô Phạm Thị Tự gần 30 năm "gieo chữ" nơi vùng biên. Ảnh: NVCC
Theo cô Tự, trước đây khi trường còn chế độ thu hút thì tình trạng thiếu giáo viên diễn ra ít hơn. Nhưng từ khi hết chế độ thu hút, giáo viên chuyển đi rất nhiều, trong đó thiếu hụt nhiều nhất là giáo viên môn Anh văn và giáo viên nghệ thuật.
Từ thực tế thiếu hụt đội ngũ, cô Tự không khỏi lo lắng học sinh nơi đây sẽ khó bắt kịp kiến thức so với mặt bằng chung của học sinh trên cả nước.
“Tôi băn khoăn làm thế nào để thu hút được nhân tài, những thầy cô nhiều kinh nghiệm, những thầy cô mới ra trường về những vùng ít thuận lợi giảng dạy”, cô Tự chia sẻ.
Gần 30 năm bền bỉ “gieo chữ” cho học trò vùng biên, cô giáo Phạm Thị Tự đã nhiều năm đạt danh hiệu Chiến sĩ thi đua cơ sở, trong đó có 2 năm đạt danh hiệu Chiến sĩ thi đua cấp tỉnh và Bằng khen của UBND tỉnh Tây Ninh.
“Đó là niềm vui và động lực để tôi tiếp tục cố gắng mỗi ngày, nhưng với tôi, điều đáng quý nhất không chỉ nằm ở những danh hiệu. Phần thưởng lớn nhất trong hành trình 30 năm ấy đến từ nhũng điều rất giản dị: sự tin tưởng của phụ huynh, sự sẻ chia của đồng nghiệp, những lời chào thân thương của học sinh mỗi buổi sáng và cả tiếng gọi “Cô ơi!” từ những học trò cũ khi gặp lại”.
Nơi mái trường sát đường biên giới, cô giáo Phạm Thị Tự vẫn luôn giữ vững niềm tin rằng, những “hạt giống” nhỏ bé mà người thầy gieo xuống hôm nay sẽ có ngày “nảy mầm”, lớn lên và góp phần làm cho quê hương ngày giàu đẹp hơn.
