APAIE 2026: Bài học nâng tầm hội nhập giáo dục đại học

Những trải nghiệm tại sự kiện mang lại nhiều bài học thiết thực, góp phần định hình cách tiếp cận hiệu quả trong tham gia các kỳ APAIE, cũng như thúc đẩy hội nhập quốc tế giáo dục đại học theo hướng thực chất, bền vững.

Diễn đàn kết nối chiến lược và khẳng định vị thế học thuật

Hội nghị APAIE 2026 vừa khép lại tại Hồng Kông, để lại những dấu ấn đậm nét về một kỷ nguyên giáo dục đại học năng động và đầy thách thức. Là một trong những đại diện tiêu biểu của mô hình “Đại học xuất sắc” tại Việt Nam, Trường Đại học Việt Đức (VGU) không chỉ tham gia với tư cách kết nối, mà còn mang đến những góc nhìn thực tiễn về lộ trình hội nhập quốc tế bền vững từ trải nghiệm thực tế của VGU.

Chia sẻ điều này, TS Hà Thúc Viên - Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Việt Đức nhấn mạnh dấu ấn APAIE 2026 ở quy mô và sự đa dạng. Theo đó, với sự tham gia của hơn 3.500 đại biểu đến từ 72 vùng lãnh thổ khắp nơi trên thế giới, APAIE 2026 không chỉ là nơi gặp gỡ của các trường đại học khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, mà còn là điểm chạm thu hút các đối tác từ Châu Âu và Bắc Mỹ. Đây là cơ hội vàng để nhà trường củng cố mối quan hệ với các đối tác truyền thống từ Đức và mở rộng mạng lưới sang các quốc gia có nền giáo dục tiên tiến trong khu vực.

TS Hà Thúc Viên đồng thời cho biết, nội dung thảo luận năm nay tập trung mạnh mẽ vào 5 xu hướng giáo dục lớn: Hợp tác vì lợi ích chung và phát triển bền vững; cá nhân hóa trải nghiệm và hạnh phúc của sinh viên; dịch chuyển sinh viên bền vững và chiến lược; xu hướng số hóa và đổi mới mô hình đào tạo; xu hướng quản trị đại học thích ứng và linh hoạt.

“Các hoạt động tại APAIE 2026 cho thấy giáo dục đại học đang dịch chuyển từ việc trao đổi sinh viên, hợp tác đào tạo thuần túy sang hợp tác chiến lược đa phương, nơi công nghệ, con người và quản trị trở thành ba trụ cột trung tâm.

Việc tham gia APAIE 2026 cũng thể hiện quyết tâm của Việt Nam trong việc chủ động hội nhập sâu rộng vào không gian giáo dục toàn cầu, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh và vị thế của giáo dục Việt Nam trên trường quốc tế”, TS Hà Thúc Viên cho hay.

TS Nguyễn Ngọc Ninh - Phó Tổng Giám đốc Đại học Phenikaa nhận định, APAIE 2026 không chỉ là một diễn đàn kết nối hợp tác giáo dục quốc tế, mà còn là một không gian thể hiện vai trò và vị thế học thuật của các trường đại học trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Tại APAIE 2026, Đại học Phenikaa tham gia với tinh thần chủ động và trách nhiệm cao. Lãnh đạo nhà trường không chỉ tham dự mà còn trực tiếp đóng góp vào các hoạt động học thuật trọng điểm của hội nghị. Bên cạnh đó, Đại học Phenikaa tích cực tham gia các hoạt động truyền thông tại Vietnam Education Pavilion, góp phần nâng cao hình ảnh của giáo dục đại học Việt Nam nói chung và Đại học Phenikaa nói riêng trên diễn đàn quốc tế.

Đặc biệt, đoàn công tác đã tổ chức và tham gia hơn 100 cuộc gặp trực tiếp (1-1 meetings) với các đối tác đến từ nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ. Các cuộc làm việc tập trung vào hợp tác nghiên cứu, trao đổi sinh viên - giảng viên, phát triển chương trình liên kết, cũng như tham gia các mạng lưới học thuật khu vực và toàn cầu.

Từ những hoạt động này có thể thấy, APAIE 2026 mang lại giá trị chiến lược không chỉ ở số lượng kết nối, mà ở chất lượng tham gia và mức độ đóng góp thực chất của nhà trường vào các vấn đề học thuật và phát triển bền vững của giáo dục đại học khu vực.

Tham dự APAIE 2026, Trường Đại học Mỏ - Địa chất (HUMG) đã ghi nhận những kết quả tích cực, thậm chí vượt kỳ vọng ban đầu của đoàn công tác. Theo PGS.TS Nguyễn Thị Hoài Nga - Trưởng Phòng Hợp tác quốc tế, trong khuôn khổ hội nghị, Nhà trường đã gặp gỡ và làm việc với gần 50 đối tác quốc tế, trong đó có 7 đối tác truyền thống đến từ Ba Lan, Canada, Mỹ, Indonesia và Thái Lan.

Các nội dung trao đổi tập trung vào thế mạnh đặc thù của Trường như mỏ và các khoa học Trái đất, kỹ thuật xây dựng, môi trường, năng lượng; đồng thời mở rộng thảo luận về trao đổi sinh viên, giảng viên, triển khai học bổng và tiếp nhận sinh viên quốc tế đến học tập, nghiên cứu dưới sự hướng dẫn của giảng viên HUMG.

Từ trải nghiệm thực tế tại APAIE 2026, nhà trường đánh giá cao công tác tổ chức, điều phối và hỗ trợ kết nối của Bộ, qua đó tạo điều kiện thuận lợi để các cơ sở giáo dục đại học Việt Nam quảng bá hình ảnh và mở rộng quan hệ quốc tế. Đối với một trường đại học chuyên ngành như Mỏ - Địa chất, việc tham dự triển lãm không chỉ giúp tăng cường mạng lưới đối tác mà còn góp phần khẳng định hình ảnh Việt Nam là một điểm đến an toàn, đáng tin cậy.

Từ tham dự đến kiến tạo: Bài học nâng cao hiệu quả hội nhập quốc tế

Từ thực tiễn tham gia APAIE 2026, bài học kinh nghiệm được PGS.TS Nguyễn Thị Hoài Nga rút ra là cần chuẩn bị kỹ lưỡng tài liệu quảng bá bằng nhiều hình thức, chủ động liên hệ và trao đổi trước với các đối tác tiềm năng để nâng cao khả năng đàm phán, ký kết biên bản ghi nhớ ngay tại sự kiện.

Với Trường ĐH Việt Đức, từ những quan sát thực tế và các cuộc tương tác chiến lược tại APAIE 2026, TS Hà Thúc Viên cho biết, nhà trường đúc kết lộ trình 5 bước để tối ưu hóa hiệu quả tham gia các diễn đàn quốc tế và nâng tầm vị thế giáo dục đại học.

Thứ nhất, chủ động định vị thương hiệu từ sớm: Hội nhập không bắt đầu tại quầy triển lãm mà phải được kích hoạt từ 6-12 tháng trước đó. Các cơ sở giáo dục cần xác định rõ thế mạnh của mình để tạo sức hút khác biệt giữa hàng ngàn đối tác tiềm năng.

Thứ hai, quản trị mục tiêu bằng kế hoạch hành động: Thay vì tham gia theo cảm hứng, nhà trường cần xác định các mục tiêu chiến lược cụ thể, từ đó xây dựng kịch bản hành động chi tiết nhằm tối ưu hóa mọi nguồn lực tại hội nghị.

Thứ ba, khai thác sức mạnh truyền thông số: Biến sự kiện thành một chiến dịch nội dung xuyên suốt trên LinkedIn, Facebook và Website. Việc cập nhật liên tục trước, trong và sau hội nghị không chỉ là đưa tin, mà là cách khẳng định sự hiện diện chuyên nghiệp của nhà trường với cộng đồng học thuật toàn cầu.

Thứ tư, chi tiết hóa quan hệ hợp tác: Đã đến lúc bước qua thời kỳ của các biên bản ghi nhớ (MOU) mang tính hình thức. Trọng tâm hiện nay là các dự án cụ thể, các chương trình trao đổi thực chất được tùy chỉnh riêng cho từng đối tác.

Thứ năm, cân bằng giữa “xuất khẩu” và “nội lực hóa” quốc tế: Hội nhập toàn diện là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa việc gửi sinh viên đi và xây dựng hồ sơ môi trường học thuật đa văn hóa tại chỗ. Việc thu hút sinh viên quốc tế đến Việt Nam chính là thước đo cho uy tín quốc tế của một trường đại học.

Chia sẻ bài học kinh nghiệm, TS Nguyễn Ngọc Ninh nhấn mạnh trước hết đến việc cần chủ động đóng góp học thuật thay vì chỉ tham dự. Việc đảm nhiệm vai trò điều phối phiên chuyên đề và tham gia Đối thoại toàn cầu cho thấy, để nâng cao vị thế quốc tế, các trường đại học cần chuyển từ vai trò “người tham dự” sang “người kiến tạo diễn đàn”. Sự hiện diện học thuật có giá trị sẽ tạo dựng uy tín lâu dài hơn so với các hoạt động kết nối đơn thuần.

Cùng với đó là chuẩn bị chiến lược đối tác có trọng tâm. Hiệu quả của các cuộc gặp chỉ đạt được khi nhà trường xác định rõ nhóm đối tác ưu tiên theo khu vực và lĩnh vực thế mạnh; chuẩn bị đề xuất hợp tác cụ thể cho từng nhóm; gắn hoạt động kết nối với chiến lược nghiên cứu, quốc tế hóa và xếp hạng.

Kết hợp ngoại giao học thuật với truyền thông chiến lược, theo TS Nguyễn Ngọc Ninh, cũng là bài học quan trọng. Việc tham gia trả lời phỏng vấn báo chí trong nước, quốc tế giúp lan tỏa thông điệp, củng cố thương hiệu và gia tăng mức độ nhận diện. Hội nhập quốc tế không chỉ là ký kết hợp tác, mà còn là xây dựng hình ảnh, uy tín trên truyền thông quốc tế.

Ngoài ra, cần gắn hội nhập quốc tế với phát triển bền vững và tác động xã hội. Theo TS Nguyễn Ngọc Ninh, chủ đề phiên thảo luận về “Universities as Engines of Change” phản ánh một xu hướng lớn: các trường đại học không chỉ cạnh tranh về xếp hạng, mà còn về khả năng tạo tác động xã hội và đóng góp cho phát triển bền vững. Hội nhập quốc tế cần gắn với định hướng này để đảm bảo giá trị dài hạn.

Cuối cùng, cần tăng cường cơ chế theo dõi, triển khai sau hội nghị. Một hội nghị chỉ thực sự thành công khi có cơ chế cho các hành động tiếp theo một cách rõ ràng: phân công đầu mối phụ trách từng nhóm đối tác, xây dựng lộ trình triển khai và đánh giá định kỳ kết quả hợp tác.